Etiquetas

18 mayo 2019

SABELA GAGO

Sabela naceu en Ourense no ano 1961. Licenciouse en Pedagoxía e Diplomouse en Maxisterio. Reside en Ourense e compaxina a súa profesión de actriz coa de docente na compañía teatral Sarabela. Traballou en varios centros como dinamizadora de lectura.
Formouse desde 1975 ata a actualidade con Vicente Fuentes, Garrido Guzmán, Els Comediants; Angel Facio, Isabel Úbeda, Fabio Magolini, Ernesto Caballero e Helena Pimenta.
Foi co-fundadora da agrupación teatral Sarabela onde desenvolveu numerosos labores de xestión, administración, produción...
Actualmente exerce a docencia no Campus Universitario de Ourense.
Interpretou numerosas obras coa agrupación Sarabela e tamén obtivo importantes premios.
Grazas a Celina Ramos Álvarez incorporamos a esta gran muller no blog.
Vid: Sarabela teatro
Asociación de autores

10 mayo 2019

REBECA BACEIREDO

Sempre é unha ledicia que este blog vaia medrando polas suxestións da xente. Neste caso debo agradecer a Celina Ramos Álvarez que me achegara a esta muller, a Rebeca Baceiredo.
Rebeca naceu en Ourense en 1979 e é filósofa e escritora. Licenciouse en Ciencias da Comunicación na Universidade de Santiago. Realizou a Tese de Doutoramento sobre Deleuze.
Recibiu o Premio Extraordinario de Doutoramento por Achegas onto-éticas para a liberación do suxeito. Unha aproximación a partir da filosofía de Gilles Deleuze.
Premio Ramón Piñeiro de Ensaio por O suxeito postmoderno.
Premio pola Asociación de Escritoras e Escritores en lingua galega ao mellor ensaio de 2013 por A revolución non vai ser televisada.
Obras:

Ensaios:
·         O suxeito posmoderno. Entre a estética e o consumo, 2006, Galaxia.
·         (repeat to fade)2011, Estaleiro editora.
·         A revolución non vai ser televisada2013, Euseino Editores.
·         E meterei a miña Lei no seu peito, 2014, Estaleiro Editora
·         Capitalismo e fascismo2015, Euseino Editores.
·         Oiko-nomía do xénero. Relato das clausuras2016, Axóuxere.
·         A verdade errada e a representación errante, 2018, Euseino Editores.
·         Animais de estimação e bestas de companhia2019Através.
Poesía
·         O canto da Sibila, 2016, Galaxia.
·         Libro de horas, 2019, Urutau.
Obras Colectivas
·          “A revolución como frecuencia e o comunismo como ontoética”, Bolcheviques, Xerais, 2016
·         “Sempre vou coas folerpas da túa nada”, Manuel María. Libro colectivo de homenaxe, Deputación de Lugo, 2017
Destacamos a obra Oiko-nomía de xénero onde repensa sobre a propiedade, a mercancía e o diñeiro vinculadas ao papel dos suxeitos subalternos como son as mulleres.
Rebeca é pois, unha muller moi comprometida coa sociedade, co devir da sociedade e sobre todo coa muller.
Vid: Numax
Wikipedia

04 mayo 2019

MARÍA JOSÉ LAGE GONZÁLEZ (JOSI LAGE)

Naceu en O Carballiño en 1971 e desde moi nena xa amosou unha forte vocación pola interpretación e tiña moi claro que quería ser actriz. Despois de rematar os estudos no Instituto foi a Xixón, á Escola de Arte Dramático e cando rematou voltou a Carballiño coa ansia de fundar unha escola de Teatro. Foi o nacemento de Nove-Dous. De aí viñeron máis e máis interpretacións e performances como a levada a cabo en Barcelona e que trataba sobre a situación das mulleres baseada no Guernica.
O currículo de Josi é amplo:

-Actriz de Teatro, Cine y Televisión
-Directora del FETEGA (Festival de Teatro Galego).
-Premio Fetega Mejor Actriz 2012.
-Docente teatral con 25 años de experiencia. (voz, expresión corporal, interpretación, método Stanislawsky, método William Layton, juegos enfocados al teatro, técnica de Labán. -Dirección de espectáculos.
-Producción de espectáculos.
-Distribuidora de espectáculos.
Vid: Josi Lage
La Voz de Galicia

20 abril 2019

OFELIA SOTO GARCÍA

Introducimos no blog unha achega importante e agradezo a información ofrecida por Nacho Rivero Madriñán e Marosa Salgado Madriñán netos desta grande muller.
Dona Ofelia Soto García naceu o 5 de xuño de 1908 en Nogueira de Ramuín. Era filla de Eulogio Soto Pombar,  que era irmán de Sara, e Mercedes, mulleres que tamén figuran neste blog.
Ofelia, cursou o Bacharelato no Instituto Provincial de Ourense. Casou en marzo de 1928 con Don Modesto Madriñán Neira, fillo do avogado e Oficial Maior da Deputación Provincial, don Luís Madriñán. Casaron na Igrexa de Santa Eufemia e tiveron 11 fillos. Dona Ofelia, xa con fillos, examinouse en Santiago de Matrona tras os seus estudos e prácticas co Doutor Peña Rey, obtendo o título. Logo exerceu como comadroa de Ourense e axudou a traer ao mundo a moitos nenos. Traballou  como matrona titular do Hospital Provincial (Deputación)  e do Concello e tamén foi a primeira comadroa da Seguridade Social en Ourense segundo se instalou. Traballou cos primeiros xinecólogos de Ourense, a moitos deles case os formou nos seus primeiros pasos despois de rematar na Universidade. Era a única comadroa que facía turnos de noite e tivo o primeiro teléfono da cidade que non estaba en lugar público. Exercería a profesión con grande vocación ata que se xubilou.
Non obstante, a vida de Ofelia non foi doada pois sufriu o proceso de depuración que se levou a cabo no Colexio de Médicos de Ourense durante o franquismo entre os anos 1939 e 1943. A orde do 6 de outubro de 1939,  publicada no Boletín do Estado o día 7 de outubro, ordenadaba a depuración de médicos pola súa conduta político-social en relación ao Glorioso Movemento Nacional. A partir de 1940 comezóuselles a abrir expediente a moitos médicos da provincia e nesa relación incluíuse á matrona Ofelia Soto García pois tamén era sospeitosa de conduta contra o GMN por estar a traballar con moitos deles, finalmente non foi sancionada.
Deste xeito, estamos ante unha grande muller, unha traballadora vocacional e profesional e moi querida pola xente xa que sempre axudou aos mais necesitados e conseguía canastillas para os pequenos. Por iso, non é de extrañar que fose madriña de multitude de nenos porque llo pedían os pais.



                                           La Región,  15 de xaneiro de 1936

Xa con case noventa anos estivo presente no parto dalgunhas das súas netas. Medio Ourense e os seus arredores lembran a Doña Ofelia.





Na ilustración que aparece a continuación pódese ler o marabilloso escrito na prensa que o Doutor Maritón escribiu sobre Ofelia Soto cando esta faleceu. Dedícalle a Ofelia Soto unhas fermosas palabras. Creo que moi ben merecidas. Dito recorte foi facilitado pola familia:



Información e fotografías facilitadas pola familia e tamén:
Vid:  David Simon: Médicos orensanos represaliados en la Guerra Civil y en la postguerra. Historias de "Longa Noite de Pedra", Fundación 10 de Marzo, Colección de Estudios Nº 8, Santiago de Compostela, 2010, páx. 113.
Heraldo Gallego, 29 de abril de 1928
Vida Gallega, 20 de abril de 1928
El Pueblo Gallego, 1 de abril de 1928
El Pueblo Gallego, 10 de setembro de 1958
El Pueblo Gallego, 21 de xuño de 1960
El Pueblo Gallego, 13 de agosto de 1961.

19 abril 2019

CARMEN NAVARRO FERNÁNDEZ-BALBUENA

Carmen Navarro naceu en Madrid pero é de ascendencia galega, concretamente, preto do río Avia, Ourense.
É unha honra traer ao noso blog a esta médica meritoria e grande investigadora. É biomédica e estudou mediciina e ciruxía na Universidade de Madrid e doutorouse en medicina e ciruxía na Universidade de Barcelona. Formouse en Neuroloxía na LSU School of Medicine, New Orleans, USA, e en neuropatoloxía na Born-Bunge Foundation, Amberes, Bélxica e na Wickford, U.K. Ademais obtivo bolsas de ampliación de estudos no Bunge Institute de Ameres e na Columbia University de Nova York.
A súa traxectoria comezou como adxunta de Neuropatoloxía no Hospital Vall de Hebrón de Barcelona, onde foi xefa de sección. No ano 1991, chega a Galicia como xefa do servizo de Anatomía Patolóxica e Neuropatoloxía do CHU de Vigo.
Directora científíca do Instituto de Investigación Biomédica de Vigo, tamén membro do Grupo de Traballo de Vixiancia Epidemiolóxica de EETH e do Comité de Enfermidades Raras. Tamén é profesora asociada na Universidade de Santiago de Compostela.
A súa investigación céntrase en enfermidades neuromusculares e lisosomiais de depósito.
Recibiu o Premio Josefa Wonwnburger por parte da Xunta de Galicia en 2010.
Foi unha das integrantes do equipo que diagnosticou o primeiro caso da enfermidade do SIDA en España.
Vid: La Voz de Galicia
Asturgalicia

14 abril 2019

EULALIA GONZÁLEZ VICENTE

Mestra ourensá que acada o título en 1930. Como mostra da súa personalidade decidida escribe unha instancia á Dirección Xeral Instrución Pública solicitando que a destinen a unha escola dunha cidade ou vila importante. En 1933 exerce na escola de Tui e no mes de marzo dese mesmo ano trasládana á escola de Escobeiro en Mondariz.

Tiña notoriedade social e era considerada unha muller moi culta que escribe na prensa artigos en defensa do voto da muller. Casou con Julián Pérez Martín, antigo viaxante da casa Abascal de Sevilla que falecería de forma inesperada o 28 de abril de 1934. Tiveron un fillo, Juliancito e con el pasaba certas tempadas vacacionais en Alicante. No ano 1953 exerceu na escola de Toubes en  A Peroxa.


Vid:

El Eco de Santiago : diario independiente: Año XXXIV Número 14758 - 1930 julio 18
El Pueblo gallego : rotativo de la mañana: Año VII Número 2008 - 1930 septiembre 10
El Progreso : semanario independiente: Año XXVIII Número 11137 - 1931 marzo 26
El Pueblo gallego : rotativo de la mañana: Año X Número 2797 - 1933 marzo 14
El Pueblo gallego : rotativo de la mañana: Año XI Número 3145 - 1934 abril 29 
El Pueblo gallego : rotativo de la mañana: Año XIII Número 3879 - 1936 febrero 14

07 abril 2019

JOAQUINA ALONSO BOENTE

Joaquina Alonso Boente naceu en Petín o 22 de setembro de 1888. Ingresou aos 39 anos, no ano 1927, na Facultade de Mediciña para realizar os estudos de Matrona. Acadou o título coas maiores cualificacións. Era a muller do farmacéutico de Salceda de Caselas e sobriña do que fora gobernador en Pontevedra, Don José Boente.
Vid: Cid Galante, Rosa María, Tese de Doutoramento.
El Pueblo Gallego, 11 de xullo de 1929.

06 abril 2019

IBIÑA SÁNCHEZ BÓVEDA

Doña Ibiña foi Miss Carballiño que sería candidata a a Miss Galicia.
Realmente traémolas ao blog polo encanto de como a prensa recollida a información e das ilustracións que nos brindan.

Vid: El Pueblo Gallego, 2 de febreiro de 1933.

05 abril 2019

CHELITO JUIZ

Tampouco faltaban en Ourense candidatas aos concursos de misses tanto nacionais como rexionais que se convocaban cada ano. Candidatas sempre houbo e hoxe no blog incoporamos algunha delas, como é o caso de Chelito Juiz. 
El Pueblo Gallego, 2 de Febreiro de 1933


28 marzo 2019

MARÍA TERESA FERNÁNDEZ DOMÍNGUEZ

Grazas á referencia da miña ben querida amiga Marosa Salgado Madriñán coñecín esta marabillosa historia. Ademais, tiven ocasión de falar con Luis Rivera e a historia de Marité foi asombrándome máis e máis.
Marité Fernández naceu en Ourense o 7 de outubro de 1933 e a súa vida e dedicación ten moito mérito e é moi encomiable.
Era filla de David Fernández, empresario de éxito, falecido a comezos dos anos sesenta, e de Celsa Domínguez.
Foi, sempre, unha muller comprometida co seu tempo e de profundas convicións relixiosas que, impactada pola represión brutal acontecida en Ferrol no ano 1972, onde faleceron  dous traballadores, crea en Ourense unha plataforma para axudar ás viúvas. Pero, asemade, destaca por ser a fundadora do Comité Antisida en Ourense, creado en 1992.
O día 7 de marzo de 2019 saiu publicada na prensa local La Región unha carta ao Director moi emotiva e preciosa redactada por un dos fillos de Marité Fernández, Luís Rivera, e nela conta as fazañas e forza desta grande muller.
Seguindo o que conta a carta contamos que Marité foi unha das primeiras en sacar o carnet e conducir en coche. A súa vida foi dura, sufriu a persecución do seu padriño e despois a do seu pai, quedou orfa de nai sendo aínda moi nena e o seu pai falece cando ela tiña 25 anos. A esa idade casa e ten moitos fillos. Foi unha muller moi comprometida pois na Ditadura apoiaba as reunións clandestinas e nas primeiras eleccións do 77 foi de número tres polo Partido Popular Galego. Pero, sen dúbida, o máis doloroso para Teresa foi a morte de dous dos seus fillos polo VIH. A pesares diso, colleu forzas e fundou en Ourense un dos primeiros Comités Cidadáns Antisida de España.
Abriu a primeira casa de acollida en España, mentres seguia xestionando dous comercios en Ourense con trece traballadores en nómina.
Sempre loitou en favor dos máis débiles e incluso chegou a presentarse polo partido Por Un Mundo Más Justo.
Marité tamén se implicou, xunto co seu home, Julio, en numerosos actos culturais como As Mostras Arte e Sida aglutinando a importantes artistas ourensás como Buciños, Quesada, Acisclo Manzano, Oro Claro, Riomao, Iñaki Basallo...etc.

É unha vida sobrecolledora e encomiable. Moi merecente de estar no noso blog.


Foto: cedida polo seu fillo, Luís.
Imaxe: Carta ao Director de Luis Varela, publicada o 7 de marzo de 2019.



21 marzo 2019

SYRA PRADA

Syra Prada naceu en Ourense e foi unha afamada pintora que tivo proxección tanto dentro como fóra de Galiza. Realizou numerosas exposicións durante os anos sesenta do pasado século e alá a onde ía recibía un gran recoñecemento indicando dela que fora unha das mellores pintoras que dera Ourense. Consideraban as súas pinturas como arte moi emotivo reflectindo paisaxes diversos e temas galaicos empregando principalmente a técnica do óleo.




Vid: El Pueblo Gallego, 25 de novembro de 1960
La Noche, 22 de Febreiro de 1962.
Pueblo Gallego, 25 de febreiro de 1962.
La Noche, 5 de Novembro de 1963.

16 marzo 2019

MERCEDES GRACIA ÁLVAREZ

Mercedes Gracia naceu en Ourense no ano 1893 e cando tiña 16 matricúlase no Instituto Provincial de Ourense para cursar estudos de Bacharelato e Maxisterio. Incribirase no ano 1909 e rematará no ano 1914. Logo de rematar prepararase para os exames de reválida na Escola Modelo que dirixía Don Angel Ferrín quen acompañou ás súas alumnas a León para realizar os exames na Escola Normal Superior. Dona Mercedes Gracia superaría o exame como o resto das súas compañeiras e logo exercería como mestra en diferentes escolas da provincia. Destacamos, polo tanto, a vocación temperá destas mulleres que desexaron cursar estudos superiores, sendo difícil naqueles tempos, e posteriormente, exercer a súa profesión.


Vid: Cid Galante, Rosa María, Tese de Doutoramento.
La Correspondencia Gallega de Pontevedra, 9 de outubro de 1911.

15 marzo 2019

MARÍA DE LOS ÁNGELES PÉREZ LOSADA "MANXELA"

Artista nacida en Luíntra,  Ourense. Reside entre Ourense, Palma de Mallorca e Vigo. É diplomada en óptica e licenciada en Bellas Artes con Máster en Infografía mediática. Traballa como docente nun Instituto de Palma de Mallorca pero ademais é artista audiovisual destacando no eido da performance. Realizou numerosas exposicións. A súa pintura é movemento, gracilidade con pigmentos que saca da terra.
Achega moi interesante para o noso blog de mulleres.
La Región
Vid: Manxela

12 marzo 2019

VANESSA SOTELO QUINTELA

Este blog vai a máis grazas á colaboración da xente que cariñosamente me ofrece información. Este é un dos casos. Trátase da suxestión ofrecida pola miña amiga Montse Sánchez Fernández que me salientou a traxectoria desta muller que presentamos.
Vanessa naceu en Ourense no agosto de 1995. Conta no seu haber cun currículo deportivo moi interesante. Comezou xogando na sección alevín 8 da Ponte de Ourense e fútbol 11 no mesmo equipo. Pasou a xogar a fútbol sala no equipo Cidade das Burgas. Debutou coa selección española no 2014 e foi dúas veces Bota de Ouro nos mundiais disputados en Costa Rica e Guatemala.
A máis disto foi nominada como mellor xogadora do mundo en 2014 e 2015 quedando de sétima e terceira respectivamente. Fichou no 2016 polo AD Alcorcón FSF da primeira división de fútbol sala feminino.
Na liga 2018 foi pichichi e  en 2019 participou na primeira Eurocopa de fútbol sala feminino sendo escollida como mellor xogadora do torneo alzándose coa medalla de ouro. A súa carreira ten vistas de ser imparable e seguro que chega máis lonxe.

Vid: Wikipedia

09 marzo 2019

REGINA FALCÓN DOMÍNGUEZ

Regina naceu en A Touza, Ourense, no ano 1896. Cando tiña 11 anos matricúlase no Instituto Provincial para realizar estudos de Maxisterio desde 1907 ata 1911. Exercería como mestra nas escola de Laia en O Carballiño e participaría de actividades educativas e saídas escolares co seu alumnado sendo estas reflectidas na prensa do momento. Visitaban o mosteiro de Oseira, a Maside, O Carballiño...e moitas máis o que é indicativo de que esta mestra era da pedagoxía renovadora e sabedora dos beneficios do estudo da contorna.
Vid: Cid Galante, Rosa María, Tese de Doutoramento.
El Pueblo Gallego, 19 de mayo de 1932.

02 marzo 2019

ESTRELLA BELLO FERNÁNDEZ

Estrella Bello Fernández naceu en Cenlle,  Ourense. Dedicouse durante corenta anos á docencia, dos cales trinta e cinco en Sevilla onde se afincou e continúa vivindo. Paralelamente foi desenvolvendo unha intensa carreira na poesía, a súa gran paixón e vocación, obtendo numerosos recoñecemos e galardóns así como ter publicado numerosos títulos. Deu moitos recitais e colaborou con revistas. A fundación Fernández Rielo editoulle en febreiro de 2010 o libro "Atormentada luz" un poemario que recibiu a mención de honra no XXVII Premio Mundial Fernández Rielo de Poesía Mística, discernido na Embaixada de España ante a Santa Sé.
Libros publicados:
Añoranza
Escrito sobre el viento de la noche
Viaje a la noche
El sabor de la lluvia
Los rostros en la tiniebla
El huésped amarillo
El sueño de los dioses
Adonián e íntima noche

Vid: ABC, 27-2-2010.
Blog de M.A Álvarez

01 marzo 2019

ZULEMA GONZÁLEZ GONZÁLEZ

Zulema González é a primeira árbitra galega internacional así o decidiu a FIFA facéndose efectivo o 1 de xaneiro de 2019. É mestra e está rematando a carreira de Psicoloxía.
Zulema xa ten experiencia de abondo para formar parte deste selecto grupo de internacionais. A súa traxectoria rigorosa e disciplinada fixo dela que se destacara na arbitraxe de fútbol tendo experiencia tanto no fútbol masculino como feminino.. Entrena dúas horas ao día e mantén un ritmo de preparación intenso para estar ao día na arbritaxe. É un éxito para ela e para todas as mulleres ourensás unha satisfacción.

26 febrero 2019

MARI CRUZ


Mari Cruz foi una actriz que naceu en Ourense, concretamente no pobo de Moreiras. Traballou na película dos anos corenta titulada "Campeones" que se proxectou no cine Xesteira da nosa cidade. 
Tamén actuaría na película " Intriga" de Tony Román, por certo, director ourensán. Segundo os críticos do momento, Mari Cruz tería un brillante porvir no cine.

Vid: El Pueblo Gallego, 10 de febreiro de 1943.

20 febrero 2019

AMALIA SOFÍA OSORIO DELGADO

A escritora Amalia Sofía naceu en Bande, Ourense, no 1918 e faleceu en Madrid en maio de 2006, cando tiña 88 anos. Foi mestra e escritora en lingua castelá.  Ademais de Diplomarse en Maxisterio tamén se Diplomou en Relacións Públicas. Foi premiada en España e en Italia pola súa obra narrativa e poética.
Os libros en narrativa publicados foron
"Tío Joel"
"La Vibora"
"El loco de los negrillos"
"Chess"

En poesía publicou:
"Mi aldea"
"Vertebrano poemas"

Vid: Wikipedia

19 febrero 2019

MARÍA DEL PILAR SABA

María del Pilar Saba foi a primeira mecánica de coches de Galicia. Naceu en Ourense e xa aos 12 anos traballaba  como mecánica no taller do seu pai que estaba na rúa do Polvorín.Segundo se recollen nas noticias da época, os clientes preferían que fora ela quen reparara os seus vehículos.
Pilar comezou levando a contabilidade do taller pero pouco a pouco foise aficionándose á mecánica. Ela afirmaba que "a muller vale para este oficio tanto como un home"
Vid: La Noche, marzo de 1965.