Etiquetas

24 enero 2016

ELVIRA SANTALICES MUÑIZ

Elvira Santalices Muñiz naceu en Ribadavia en 1919. Era irmá do pretixioso médico oftalmólogo Faustino Santalices Muñiz, e filla do gaiteiro galego e investigador zanfonista Faustino Santalices Pérez. Así como seu irmán, Elvira tamén quixo realizar estudos superiores e estudou a carreira de Filosofía na Universidade de Santiago de Compostela onde consta matriculada no ano 1939 por oficial. Non cabe dúbida, que tamén se labrou un futuro prometedor. Traballou en Facenda Pública e residiu en Madrid onde faleceu en 2011

02 enero 2016

MARIBEL OUTEIRIÑO

Maribel Outeiriño naceu en Ourense e estudou nas Teresianas de Vigo e na antiga Escola Oficial de Periodismo de Madrid compaxinando estes estudos cos de Historia de América de Filosofía e Letras. Periodista de vocación, tradición familiar e profesión pois é filla do diario La Región de Ourense. Destaca o seu labor de reporteira pero tamén de escritora de libros con títulos como: “De Sevilla a Santiago por el camino mozárabe”; “Orense, 31 de marzo de 1881. 18:00 horas”; “Anuncios”; “Lauro Olmo”.

31 diciembre 2015

PIEDAD FERNÁNDEZ LÓPEZ

Piedad naceu na vila de Castro Caldelas no ano 1899. Aos quince anos, no ano 1914, ingresa no Instituto Provincial de Ourense onde realiza tan só un curso pois logo solicita traslado á Escola Normal de León. De aquí pasaría á Residencia de Madrid onde viviría desde 1919 ata 1924 e foi nomeada profesora de Pedagoxía da Escola Normal de Mestras de Baleares.
Vid: Cid Galante, TEse de doutoramento
Vid: Álbum de Mulleres

29 diciembre 2015

MARINA PEÑA BOUZAS

Marina naceu en Viascón, Pontevedra, no ano 1914. Cando tiña dez anos, no ano 1924, ingresou no Instituto Provincial de Ourense. Aquí cursou seis anos, tres por libre e outros tres por oficial e obtivo unhas excelentes cualificacións. Ao finalizar solicita Certificado de Traslado á Facultade de Farmacia de Santiago e tamén sería unha das residentes na Residencia de Madrid.
Marina casará co médico Luis Fanjul e ambos os dous sufrirán o exilio na posguerra. Marina morre en México no ano 2002
Vid: Cid Galante, Rosa María, Tese de doutoramento.
Vid: Diario de un médico de guardia

06 diciembre 2015

OSORIO GARCÍA

Artista plástica nacida en Ourense. Trasládase a temperá idade a Córdoba onde inicia a súa formación artística en 1986 no taller de Julia Hidalgo Queixo. Formación que desenvolve no seu propio estudo desde 1987. E que complementa realizando diversos cursos monográficos baixo a dirección de recoñecidos artistas como o VII e VIII Cursos de paisaxe baixo a dirección de D. Antonio Povedano e de D. Antonio Zarco Forte. cursos realizados en Priego de Córdoba nos anos 1994 e 1995.
No ano 2000 trasládase a investigar e traballar a Florencia. Desde o ano 2005  vive e traballa en Barcelona.
EXPOSICIÓNS INDIVIDUAIS
2013 Crónica dun diálogo.
Museo Municipal de Ourense.
2009 Galería Intel-lecte, Sabadell (Barcelona).
2005 Paisaxes dunha memoria dilapidada, Barcelona.
2004 Ausencias Innobles, Valencia.
1999 Sala Góngora Arte, Córdoba.

EXPOSICIÓNS COLECTIVAS (SELECCIÓN)
 2008Colectiva GALERIA DE ARTE MARAVIA, Córdoba .
Colectiva 30 Aniversari Galería Nova 3. Sabadell.
2007 Finalista Premis Fundació Vilacasas pintura i escultura, Barcelona.
2006 Art Miami 06.
2003 Europa 2003: Novas Presenzas, PARLAMENTO EUROPEO, Bruxelas, Bélxica.
2000-2001 Colectiva Itinerante A Última Fronteira. Galería de Arte CRAVE, Murcia e Galería d Arte XEMA LAZCANO, Madrid.
Fondos Contemporáneos outras formas e Tendencias, IES Luís de Góngora, Córdoba.
IX Certame de Pintura Cajasur-Casa Galicia ?Mestre Mateo. Córdoba.
1998 XX Aniversario da Colectiva Anual de Pequeno Formato. Tarragona.

1997
Concurso de pintura rápida Asociación Amigos de Córdoba, Palacio de Congresos, Córdoba.
Colectiva de pequeno Formato, Tarragona.
XLVI Exposición de Outono, Real Academia de Belas Artes Santa Isabel de Hungría, Sevilla.
1996 III Premio de Pintura Rural Caixa Rural de Sevilla, Sevilla.
XIX Certame Cidade de Baena, Premio ?Diego Monroy? de pintura, Baena, Córdoba.
1995 IV Bienal de Pintura Nova Galería Aquin?s de Reus, Tarragona.
XIX Certame Nacional de Pintura. XXXIX Festa da Oliveira, Moura, Toledo.
Concurso Nacional de Pintura ao óleo Premio Valentí, Sala de Arte Valenti, Sant Pere de Ribes, Barcelona.
Exposición VIII Concurso de Pintura para Universitarios das Carnicerías Reais, Priégo de Córdoba, Córdoba.
Exposición Itinerante I Ceramen Unicaja de Artes Plásticas, Sala de Exposicións Unicaja, Málaga.
1994 Monte de Piedade e Caixa de Aforros de Córdoba.
VIN Premio Nacional de Pintura Diego Monroy, Baena, Córdoba.
I Certame Nacional de Pintura Adolfo Lozano Sidro, Priego de Córdoba.

PREMIOS E BOLSAS
2001 Bolsa VIN Cursos Internacionais de Pintura e Escultura, baixo a dirección de D. Antonio López García, Jerez de la Frontera, Cádiz.
1998 Primeiro Premio Nacional III Certame Nacional de Pintura, Valencia.
1997 Primeiro Premio Nacional de Pintura Josep Salga de Pequeno Formato.
VII Bienal de Pintura Nova, Salón de Maio na Galería de Arte. Tarragona.

OBRAS EN COLECCIÓNS

Colexio Oficial de Aparelladores e Arquitectos Técnicos de Córdoba (COATCO).
TASACIÓN E OBRAS, Córdoba.
FUNDACIÓN PRASA, Córdoba.

Osorio García

EMMA GONZÁLEZ BERMELLO

Naceu en Ourense en 1931. Pertencente a unha familia de pequenos empresarios e comerciantes do sector dos electrodomésticos, Enma González Bermello trasladouse a vivir a Vigo aos 3 anos. Nos últimos anos do franquismo é escollida concelleira nesa cidade polo terzo familiar, onde se ocupou de parques e xardíns. En 1978, trala dimisión deJoaquín García Picher, e antes das primeiras eleccións municipais democráticas, foi elixida alcaldesa entre os demais concelleiros. Así converteuse na primeira muller en acceder á alcaldía dunha cidade galega. Mantívose no cargo até as eleccións de 1979.
Nas primeiras eleccións galegas, Enma González concorreu na lista da UCD pola provincia de Pontevedra, e saíu elixida deputada. Foi unha das tres primeiras parlamentarias galegas canda Carmen Lovelle e Flora Veiga, e xurou o seu cargo vestida de traxe tradicional. Na segunda lexislatura foi reelixida, neste caso nas listas de Alianza Popular, mais en 1987 múdase a Coalición Galega. En 1989 abandonaría a vida política.
Vid: Wikipedia

22 noviembre 2015

MARÍA CONSOLACIÓN CARPIO Y VÁZQUEZ

Naceu en Ourense e era filla de Don Alipio Carpio Ballesteros, tenente coronel de infantería. Chelo casou co duque de Arévalo del Rey na igrexa de Santo Domingo o 26 de novembro de 1965. Foi un acontecemento social importante para a cidade pois o noivo, Don Arturo Alfonso Pardo Manuel de Villena e Verástagui, era descendente dunha das familias nobiliarias de máis renome e tiña o título de III Duque de Arévalo del Rey. O título fora concedido á familia polo rei Alfonso XIII en 1903. O matrimonio fixaría a súa residencia en San Sebastián.

02 noviembre 2015

AURORA SEIJO DÍAZ

No blog facemos acopio das mulleres ourensás que destacan en diferentes campos, facendo especial mención daquelas que podemos consideralas pioneiras ao ser quen de acceder a terreos que non eran os adecuados para os convencionalismos da súa época. Volve ser o caso de Dona Aurora Seijo Díaz nacida en Verín no ano 1915 e que estudou no colexio de Concepción Arenal de Ourense para acceder ao Instituto Provincial de Ourense no ano 1934 onde realiza os estudos de bacharelato. No ano 1939 accede á Universidade de Santiago para estudar a carreira de Filosofía e Letras pola opción oficial e licenciándose en 1942. Posteriormente, exercería como profesora no Instituto Provincial. Por fortuna temos un blog marabilloso en Ourense que é o de Rafa Salgado: ourensenotempo que fai mención dela e introduce unha bonita fotografía de Aurora
Vid: Publicacións Rosa Cid
Foto: Ourense no Tempo.


24 octubre 2015

MARÍA DOLORES DIÉGUEZ

Introducimos neste blog a María Dolores Diéguez pois é unha muller ourensá que está casada co actor británico Joseph Fiennes pero que o meritorio é que, a pesar de vivir no mundo do cine e da moda, ela non esquece a súa terra xa que teñen casa en Poboa de Trives, no pobo de Pena Folenche. María Dolores naceu en Suiza a onde emigraron os seus pais e alí formouse como modelo.
Vid: http://www.galiciaunica.es/maria-dolores-dieguez-y-joseph-fiennes/

19 octubre 2015

MARÍA DE LOS ÁNGELES FERNÁNDEZ TOVAR

María de los Angeles Fernández Tovar, máis coñecida por Cuca Tovar, formaba parte do grupo de mulleres do MDM de Ourense, Movemento que se iniciou na provincia no ano 1975. Este grupo de, aproximadamente, vinte  mulleres reuníanse na Torre para abordar os temas políticos e relativos á muller. Anxeles Fernández era unha delas. A importanca de Ánxeles radica en que foi unha das impulsoras da recuperación da Memoria Histórica. Dedicouse a investigar sacando á luz os fusilamentos de republicanos en Ourense e que fixeron posible a colocación dun monumento conmemorativo no cemiterio de San Francisco.
Vid: Ourense dixital
Foto: Ourense dixital

01 octubre 2015

MARÍA GUITIÁN OJEA

María naceu en Cristosende o día 24 de outubro de 1919 no seu dunha familia de recursos e de intereses intelectuais. Era a irmá de Francisco Guitián Ojea, doutor en química e farmacia e reputado profesor e investigador. María matriculouse no ano 1939, cando tiña 20,  na Facultade de Filosofía e Letras. Realizou os estudos por oficial e rematounos no 1943, ano no que se licenciou.
Vid: Cid Galante, Rosa María, Tese de doutoramento.

19 septiembre 2015

MARÍA DE LA PAZ DELGADO MEIRIÑO

María de la Paz naceu en Pazos, Verín, en 1911. En 1922, aos once anos realiza o ingreso no Instituto Provincial de Ourense e estuda por libre acadando o título de Bacharelato. Posteriormente trasládase a Santiago para matricularse na Facultade de Farmacia realizando algúns cursos por libre e outros por oficial e licénciase no ano 1931. Exercería como farmacéutica en Verín onde faleceu no ano 2001.
Vid: Cid Galante, Rosa María. Tese de Doutoramento

13 septiembre 2015

ENCARNACIÓN RIVERA GRAN

Naceu en Ourense no ano 1907 e pertencía a unha familia de clase media de pai empregado. No ano 1917 cando tiña dez anos ingresa no Instituto Provincial e matricúlase nos seis cursos pola opción oficial acadando unhas cualificacións notables. En 1923 acada a titulación e solicita traslado á Universidade Central de Madrid. Alí realizará estudos de Medicina especializándose no campo da Pediatría. Foi consultora do chamado Pirulí. Desenvolveu o seu traballo en Vigo onde sería homenaxeada. Faleceu en 1991.
Vid: Cid Galante, Rosa María. Muller e educación en Ourense 1900-1930. Tese de Doutoramento.
La Voz de Galicia

10 septiembre 2015

MENCHU

Menchu é unha cantante ourensá que nos anos sesenta triunfaba en España. Formouse no coro do Colexio Santo Domingo e tamén no Conservatorio da cidade recén creado. Por aquel entón xa amenizaba e acudía a festivais benéficos e veladas diversas. Despois do éxito acadado na Radio Madrid participou no IV Festival de Benidorm en 1962 coincidindo con Rafael e co que compartiu escenario.
Posteriormente asinou un contrato con Hispavox co que fixo algunha gravación e chegou a ter un club de fans. Pasado un tempo, rompeu o contrato coa compañía musical e regresou a Ourense onde formou un cuarteto musical.
Ao contraer matrimonio deixou a música de xeito profesional e simplemente cantaba en festas e reunións de amigos.
Sen dúbida, foi unha gran cantante.
Vid: La Región
Foto extraída da portada do se disco: http://www.todocoleccion.net/discos-vinilo/menchu-ep-hispavox-festival-benidorm-1962-llevan-quisiera-cada-cual-alba-amor-slow-rock-bolero~x48694399

25 junio 2015

MAFALDA SOTO

Mafalda Soto naceu en Ourense, estudou a carreira de Farmacia e desenvolve unha actividade encomiable. Hai seis anos que Mafalda Soto chegou a África como cooperante. Alí tomou contacto coa realidade dos negros albinos e hoxe é a responsable dun proxecto centrado na loita contra o cancro de pel que afecta a estas persoas. Desenvolve o seu labor no principal hospital da rexión do Kilimanjaro, en Tanzania.
Mafalda comezou a apoiar ás persoas albinas e outros colectivos desfavorecidos na veciña Malaui, da man da ONG África Directo. Despois de colaborar nas campañas de dermatoloxía solidaria de Pedro Xaén e o seu equipo do Hospital Ramón e Cajal, xurdiu a posibilidade de liderar a creación dunha fábrica de fotoprotectores. O resultado é unha crema solar de alta protección bautizada co nome de Kilimanjaro Suncare, que chega cada catro meses a 1.500 albinos, queren chegar a 2.000 a finais deste ano salpicados en zonas rurais da Rexión do Kilimanjaro e outras áreas da zona norte do país e o lago Vitoria, as máis arrasadas polas persecucións.
Vid:http://www.blackmanwhiteskin.com/mafalda-soto-cooperante-y-farmaceacuteutica.html

02 junio 2015

EVA DAFONTE

Considero moi interesante introducir no blog a mulleres ourensás moi novas que están tendo éxito na súa profesión. Este é o caso de Eva Dafonte que é enxeñeira informática que traballa na CERN e que foi galardoada co premio Ada Byron que concede o Cpeig.
Eva é experta en replicación de bases de datos usando Oracle Streams e na rede de computación de Gran Colisionador de Hadrones.
Vid: La voz de Galicia

26 mayo 2015

ANA SÁNCHEZ

Ana Sánchez era natural de Ourense,  filla do libreiro Alonso Sánchez e de Francisca Ramos. Ana Sánchez tiña unha irmá, chamada María, que casou en 1592 co ensamblador Pedro Brunes, natural de Flandes. Na carta de dote desta última, establecíase que os cónxuxes vivirían un ano cos pais dela, baixo a condición de que o que María gañase durante ese ano no oficio e arte de libreiro, ou en calquera outro, fose para os seus pais.

Por outra banda, Ana Sánchez, casou cun colega de seu pai, o libreiro Domingo Gómez, tal e como era habitual entre os artesáns e mercadores. En 1609 Ana xa estaba viúva, mais continuaba co negocio familiar ata que esta morreu no ano 1610. No reconto dos seus bens e da librería rexistráronse 195 obras permiten retratar o gusto da clientela ourensá: obras relixiosas como misais, breviarios ou vidas de santos, obras de autores clásicos como Aristóteles, Virxilio, Cicerón, Tito Livio, Ovidio, Xuvenal e Esopo, de autores contemporá- neos como Frei Luís de Granada ou libros de xurisprudencia, de cirurxía e de ensinar a ler e escribir. Ao mesmo tempo, tamén deixou gravados en madeira, estampas, impresos de poderes, “paulinas” e cartas de pago, así como papel en branco e tres peles de pergamiño e instrumentos do oficio de encadernador.
Vid: García Fernández, Miguel, "Alfabetización, autoría e produción impresa. Unha aproximación en feminino á cultura letrada da Galicia Moderna", Cuadernos de Estudios Gallegos, LIX Núm. 125 (enero-diciembre 2012), pp. 216-217.

16 mayo 2015

ÁNGELES GÓMEZ VILA

Naceu o 31 de xaneiro de 1916 en Baños de Molgas. Era filla dun industrial. Despois de cursar estudos de bacharelato accede á Universidade de Santiago en 1939 para estudar Farmacia, estudos que realiza de forma oficial.
Licénciase en 1947.

08 mayo 2015

ELVIRITA CUEVILLAS


Coñecida era por Elvirita, muller elegante, sorrinte e tenra da nosa cidade. Elvira Cuevillas levaba o apelido dun ilustre ourensán pero ela soubo gañarse o aprezo e a admiración de moitos. Mestra de profesión, muller adiantada ao seu tempo, muller que arrincou panexíricos por parte de numerosos ourensáns.
E se mo permiten, as palabras que lle dedicou Alfonso Vázquez Monxardín na Rexión, son moi bonitas e gústame reproducidas aquí pois a través delas achegámonos a esta dona ourensán de cabelo albo:



Titúlao así:                       ELVIRA CUEVILLAS, A MOZA MÁIS NOVA
De Alfonso Vázquez Monxardín
(Publicado en La Región 1-5-2013)

"Elvira Cuevillas, esa moza elegante, coqueta, culta, afable, de cabelo curto e inmaculadamente branco, que se entretiña en espallar pola cidade adiante sorrisas amables sempre, e xuízos críticos cando cumpría, acababa de emprender a viaxe defintiva. Seguramente, seu pai, Florentino, o eixo histórico da xeración Nós, fondamente católico e de misa diaria ?algo que non deu inculcado en Elvira, esta filla tamén doutros tempos e doutras ideas- aseguraría que estaría no ceo. E se cadra si. Pero en calquera caso, o lugar onde estea ela será mellor, máis divertido, que antes da súa presenza.

Elvira, filla de don Floro e dona Julia, a maior das tres irmás, Julia e Milagros as outras, pasaba xa dos noventa, pero tiña que dar a volta para que non pensases que era unha nena moderna, cos seus vestidos, os seus colares, os seus pendentes, o seu sorriso.

Elvira formara parte desas mozas transgresoras de cando ninguén o era, que un día dos anos sesenta marchou por Europa, a Holanda de partida creo, pero tamén a outros sitios, exercendo de mestra de nenos, e cun mozo, José Luís o Pitolas, primo de meu pai, para escándalo da cidade conservadora. Ela, de broma, sempre me recordaba que eramos case parentes. O Pitolas non foi o único pero se cadra foi o seu grande amor.

Nos últimos anos viviu de acabalo entre o Sanxenxo tranquilo de contratemporada o relax da natureza- e o Ourense matricial e dos encontros activos coas amigas e amigos de varias xeracións

Lembro as súas bágoas na rúa e como se tivo que sentar nunha terraza da rúa da Paz o día que lle dixen que Marcos Valcárcel acababa de morrer. Vitalista apaixonada da cultura, sempre presente nas Xornadas da Filosofía de Pontevedra, nas conferencias e concertos que había na cidade, escoitando aos escritores, amigos, participando nos clubes de lectura, de cine case diario?

Faláballes antes de amigos de varias xeracións. Permítanme que lles conte unha anécdota que me relataba emocionado hai meses o amigo Xosé María Eguileta, motero, arqueólogo municipal, cuevillista apaixonado de don Floro, e da boa xente da Fundación Vicente Risco que tanto a mimaron. Pois contábame que un día, hai un par de anos, Elvira díxolle que lle gustaban as motos grandes. E que nunca fora nunha tan chula como a del. Despois de pensalo un pouco, e como Elvira estaba rufa, Eguileta deixoulle un casco, unha chupa de coiro e á mañá seguinte foron almorzar a Soutelo de Montes. Seica disfrutou como unha nena. Seguramente porque tivo a sorte e a sabiduría de nunca deixar de selo de todo. 

Elvira Cuevillas, Sit tibi terra levis. Que a terra che sexa leve. Por aquí, desde logo, ímoste botar de menos."


Preciosas palabras as que lle dedica Alfonso V.Monxardín, sen dúbida, non puiden remediar poñelas aquí.

Vid: La Región

25 abril 2015

MARÍA LUÍSA ZARAUZA Y ANDINA

Era a filla de María Andina y Pérez-Vizcaíno e de N. Zarauza. María Luísa casou co marqués de Alta Gracia, Don Antonio Alés y Reinlen, que nacera en Madrid pero que  veu a Ourense como arquitecto.  Foi nomeado presidente da Deputación de Ourense o 29 de agosto de 1959. Permaneceu no cargo até abril de 1970. Foi presidente do Consello de Administración da Caixa de Aforros Provincial de Ourense (1959-1970). Foi procurador en Cortes (1959-1970) en representación da Deputación de Ourense. Como arquitecto construíu o edificio A Torre de Ourense (1961). Recibiu a Gran Cruz de la Orden del Mérito civil en 1970.
María Luísa, Marquesa de Alta Gracia, foi a que patrocinou a publicación de Canciones Gallegas con 34 poemas musicados e cantados e que lle foi dedicado ao crítico ourensán Antonio Fernández Cid. O estreno foi o día 26 de xullo de 1958 con motivo da inauguración do Conservatorio de Música de Ourense.
Vid: CABAÑAS ALAMÁN, F. , Antón García Abril. Sonidos en libertad,  Ediciones del ICCMU, Madrid, 1993, p. 56.
Xenealoxía
Wikipedia Antonio Alés

19 abril 2015

MARÍA DEL CARMEN RODRÍGUEZ BARROS

María del Carmen, tal como ela conta,  naceu en Ribadavia. Viaxa por Europa e vivirá en París durante 17 anos onde estuda Ortografía francesa e Auxiliar de Clínica. Regresa a Madrid e traballa como enfermeira. Por motivos de enfermidade prexubílase e pode dedicarse por enteiro á súa paixón que é a literatura e en concreto á poesía.
Publicou o libro "Errores del destino"baseado nun relato dunha historia real onde conta as vicisitudes dunha muller valiente e adiantada ao seu tempo.

Vid: Editorial Círculo Rojo